Vroege signalen van artrose bij honden: 10 veranderingen om op te letten

Neemt je hond tegenwoordig even de tijd voordat hij op de bank springt, of sjokt hij achteraan op wandelingen waar hij vroeger voorop liep? Dan is het verleidelijk om te denken dat hij ‘gewoon ouder wordt’. Soms klopt dat ook. Maar stijfheid en trager worden zijn ook de meest voorkomende vroege signalen van artrose, een langdurige aandoening waarbij het kraakbeen in de gewrichten slijt en het gewricht ontstoken en pijnlijk raakt.

Honden zijn goed in het omzeilen van pijn, dus artrose blijft vaak onopgemerkt tot het al flink gevorderd is. Het goede nieuws: als je er vroeg bij bent, is het heel goed te managen. Hier let je op.

10 vroege signalen van artrose

1. Stijf na het rusten

Je hond komt ’s ochtends of na een dutje langzaam overeind en ‘loopt zich warm’ na een paar minuten bewegen. Dit is vaak het allereerste signaal.

2. Aarzelen bij de trap, de auto en meubels

Even stilstaan onder aan de trap, vragen om in de auto getild te worden of niet meer op bed springen. Klimmen en springen vragen dat gewrichten volledig buigen onder belasting, en dat doet pijn als ze ontstoken zijn.

3. Een andere manier van lopen

Kortere passen, stijve poten, een licht knikkende kop of ‘konijnenhuppen’ waarbij beide achterpoten tegelijk bewegen. Honden verplaatsen hun gewicht weg van pijnlijke gewrichten zonder dat je het direct doorhebt.

4. Kortere wandelingen en minder spelen

Eerder stoppen met apporteren, achterblijven of halverwege een wandeling gaan liggen. Veel baasjes zien dit aan voor luiheid of ouderdom, terwijl het om ongemak gaat.

5. Likken aan een gewricht

Aanhoudend likken aan een pols, elleboog, knie of heup, soms met roodbruine speekselverkleuring op een lichte vacht.

6. Stemmingswisselingen

Een sociale hond die chagrijnig of teruggetrokken wordt, of uitvalt als een ander huisdier tegen hem aan botst. Pijn verandert gedrag. Vindt je hond het ineens niet meer fijn om aangeraakt te worden? Straf hem dan niet, maar laat het nakijken.

7. Gevoelig bij aanraking

Terugschrikken of wegdraaien als je over de heupen, rug of ellebogen borstelt of aait, of als je een poot optilt om de nagels te knippen.

8. Uitglijden op gladde vloeren

Poten die wegglijden op tegels of parket, of krabbelen om overeind te komen. Zwakke of pijnlijke poten hebben moeite om grip te houden.

9. Spierverlies

Je voelt de botten beter bij de heupen of schouders, of de achterpoten worden dunner. Als een hond een poot minder gebruikt, slinken de spieren en wordt het gewricht minder stabiel.

10. Gewichtstoename

Minder bewegen bij dezelfde hoeveelheid voer telt op. Extra kilo’s belasten pijnlijke gewrichten nog meer, waardoor je hond nóg minder gaat bewegen.

Zo breng je het in kaart voor je dierenarts

Signalen van artrose verdwijnen vaak in de spreekkamer, waar adrenaline de stijfheid maskeert. Met een beetje huiswerk heb je veel meer aan de afspraak.

• Film het. Maak een korte video van je hond die op vlakke grond naar je toe en van je af loopt, die opstaat uit liggende houding en die de trap neemt. Herhaal dit elke week of twee weken, zodat je kunt vergelijken.
• Houd een eenvoudig logboek bij. Noteer goede en slechte dagen, wat je hond de dag ervoor deed en alles wat de stijfheid lijkt te verminderen of te verergeren.
• Wees specifiek. Welke poot, welk gewricht en bij welke activiteit het opspeelt.

Wat je dierenarts kan aanraden

Je dierenarts onderzoekt de gewrichten van je hond, kijkt hoe hij beweegt en stelt misschien röntgenfoto’s voor om artrose te bevestigen en andere oorzaken uit te sluiten. De aanpak bestaat meestal uit een combinatie van:

• Pijnbestrijding. Ontstekingsremmers en andere medicijnen van de dierenarts, waaronder nieuwere middelen in de vorm van een injectie, kunnen veel verschil maken voor comfort en beweeglijkheid. Je dierenarts vertelt je of er bij langdurig gebruik bloedonderzoek nodig is.
• Gewichtsbeheersing. Je hond slank houden is een van de meest effectieve dingen die je kunt doen voor pijnlijke gewrichten. Vraag je dierenarts om een streefgewicht en een voerplan met afgewogen porties.
• Gecontroleerd bewegen. Regelmatige beweging die de gewrichten weinig belast, houdt ze soepel en de spieren sterk. Je dierenarts kan specifieke oefeningen voorstellen of je doorverwijzen naar een fysiotherapeut of hydrotherapeut voor dieren.
• Supplementen. Voor omega-3-vetzuren uit visolie is het sterkste bewijs. Overleg met je dierenarts voordat je ergens mee begint.

Geef nooit pijnstillers voor mensen. Ibuprofen, naproxen, paracetamol en aspirine kunnen bij honden maagzweren, nierfalen of leverschade veroorzaken.

Aanpassingen in huis die meteen helpen

Je hebt geen diagnose nodig om je huis vriendelijker te maken voor de gewrichten van je hond:

• Zorg voor grip. Leg kleden of lopers met een antislip-onderkant op de routes die je hond het meest gebruikt, vooral bij zijn mand, de voerbakken en de deuren.
• Houd de nagels kort. Lange nagels veranderen de manier waarop een hond staat en verminderen de grip.
• Bied een loopplank of trapje aan voor de auto en zijn favoriete meubels, en beloon je hond als hij het gebruikt.
• Kies een betere mand. Een stevige, dikke schuimmatras met een lage instap maakt erin en eruit gaan makkelijker.
• Verdeel de wandelingen. Twee of drie kortere wandelingen op vlakke grond zijn vriendelijker dan één lange tocht. Begin rustig om op te warmen en sluit ook rustig af.
• Ruil wilde spelletjes zoals ballen najagen en springen in voor snuffelwandelingen, zoekspelletjes en voerpuzzels. Die maken het hoofd moe zonder de gewrichten te belasten.
• Weeg de maaltijden af. Weeg het voer of gebruik een afgestreken maatschep in plaats van te schatten, en tel snoepjes mee in de dagelijkse hoeveelheid.

Wanneer bel je de dierenarts

Maak een afspraak als je een van de signalen hierboven opmerkt, zeker als ze vaker voorkomen. Ga snel, of nog dezelfde dag, naar je dierenarts als je hond:

• Jankt, plotseling mank loopt of een poot niet meer belast
• Niet meer overeind kan komen of in elkaar zakt
• Helemaal weigert de trap op te gaan of in de auto te stappen, terwijl dat eerder wel lukte
• Plotseling een ander karakter lijkt te hebben of niet meer eet
• Een gewricht likt tot de huid rauw of kapot is

Plotselinge kreupelheid kan wijzen op een blessure, zoals een gescheurde gewrichtsband, in plaats van artrose en vraagt om goed onderzoek.